არსებობს მოსაზრება, რომ D ვიტამინის დეფიციტის თავიდან ასაცილებლად მოზრდილებმა დღეში 2000, ზოგჯერ კი 4000 სე-მდე (საერთაშორისო ერთეული) უნდა მიიღონ.
თუმცა, D ვიტამინის ფაქტობრივი პროფილაქტიკური დღიური დოზა არ აღემატება 600-800 სე-ს.
D ვიტამინი (ძირითადად ქოლეკალციფეროლის (D3) და ერგოკალციფეროლის (D2) სახით) მონაწილეობს ნაწლავებში კალციუმის და ფოსფორის შეწოვაში, რაც კრიტიკულად მნიშვნელოვანია ძვლების ფორმირებისა და შენარჩუნებისთვის.
გარდა ამისა, ის გავლენას ახდენს იმუნური სისტემის ფუნქციონირებაზე, არეგულირებს უჯრედების ზრდას და მონაწილეობს ანთების საწინააღმდეგო პროცესებში.
D ვიტამინი აუცილებელია მოზრდილებისთვის, განსაკუთრებით შემოდგომა-ზამთრის პერიოდში და გაზაფხულზე, როდესაც კანში ამ ვიტამინის სინთეზი მზის ზემოქმედების ქვეშ მინიმალურია. მოზრდილებში D ვიტამინის დეფიციტი ასოცირდება ოსტეოპოროზის, კუნთების სისუსტის, დეპრესიის, ასევე გულ-სისხლძარღვთა დაავადებებისა და კიბოს გაზრდილ რისკთან. ამჟამინდელი რეკომენდაციების თანახმად, მოზრდილებში პროფილაქტიკისთვის დღიური დოზაა 600-800 სე (15-20 მკგ), ხოლო დადასტურებული დეფიციტის შემთხვევაში, ექიმის მეთვალყურეობის ქვეშ რეკომენდებულია მნიშვნელოვნად მაღალი დოზების მიღება. თუმცა, მნიშვნელოვანია გვახსოვდეს: D ვიტამინის დანამატები რეკომენდებულია მხოლოდ დადასტურებული ან სავარაუდო დეფიციტის შემთხვევაში, რადგან ნორმალური დონის შემთხვევაში (31-100 ნგ/მლ 25(OH)D), დანამატს თერაპიული ეფექტი არ აქვს.
თუმცა, მძიმე დეფიციტის დროს თერაპიულმა დოზებმა შეიძლება მიაღწიოს 2000-4000 სე/დღეში, მაგრამ მხოლოდ ექიმის მეთვალყურეობის ქვეშ.
ბავშვებისთვის დოზა ინდივიდუალურია, მაგრამ საშუალოდ ის შეადგენს 400-1000 სე დღეში, ასაკისა და კლინიკური სიტუაციის მიხედვით.
D ვიტამინი ცხიმში ხსნადი ვიტამინია, ამიტომ მისი ჭარბი რაოდენობა შარდში არ გამოიყოფა, არამედ გროვდება ცხიმოვან ქსოვილსა და ღვიძლში. დოზის გადაჭარბება (ჰიპერვიტამინოზი D) იწვევს ჰიპერკალციემიას – სისხლში კალციუმის დონის მომატებას, რამაც შეიძლება გამოიწვიოს გულისრევა, ღებინება, ყაბზობა, გულისცემის დარღვევა, კალციუმის გროვების წარმოქმნა თირკმელებში, სისხლძარღვებსა და რბილ ქსოვილებში და თირკმლის უკმარისობა.
ვიტამინი D („მზის ვიტამინი“) სინთეზირდება კანში ულტრაიისფერი გამოსხივების (UVB) ზემოქმედებით და მიიღება საკვებიდან (ცხიმიანი თევზი, ვირთევზას ღვიძლი და კვერცხის გული). დეფიციტი, რომელიც ხშირია მოსახლეობის 20–90%-ში, იწვევს დაღლილობას, კუნთების ტკივილს და ოსტეოპოროზს… ვრცლად
